Eskişehir'de bulunan binlerce yıllık ekmeğin sırrı ortaya çıktı

Eskişehir’in Seyitgazi ilçesinde yer alan Küllüoba Höyüğü’nde bulunan yaklaşık 5.000 yıllık kömürleşmiş ekmek kalıntısı, bilim dünyasını şaşkına çevirmişti. Yapılan detaylı laboratuvar analizleri, Tunç Çağı Anadolu’sunda yaşayan insanların sandığımızdan çok daha gelişmiş bir mutfak kültürüne sahip olduğunu gözler önüne serdi. Arkeologlar tarafından geçtiğimiz yıllarda ortaya çıkarılan bu kömürleşmiş ekmek, sıradan bir mutfak artığı olmanın çok ötesinde. Yapılan detaylı incelemeler sonucunda MÖ 3200-3000 yıllarına tarihlendirilen ekmek, bir yapının girişine bilinçli olarak yerleştirilmiş ve kırmızı toprakla örtülerek korunmuştu. Uzmanlar, ekmeğin bir parçasının özellikle koparılmış olmasını ritüel amaçlı bir sunu olarak değerlendiriyor. YÜKSEK TEKNOLOJİ İLE ANALİZ EDİLDİ Araştırmacılar, bu benzersiz buluntuyu aydınlatmak için günümüz arkeometri tekniklerini kullandı. Taramalı Elektron Mikroskobu (SEM), FTIR ve Raman spektroskopisi ile termal analiz yöntemleri sayesinde ekmek, moleküler düzeyde incelendi. Bu ileri seviye çalışmalar sayesinde yaklaşık 5.000 yıl öncesine ait tarif büyük ölçüde yeniden ortaya çıkarıldı. GERNİK BUĞDAYI VE MERCİMEK KARIŞIMI Analiz sonuçları, ekmeğin ana hammaddesinin o dönem Anadolu’sunda yaygın olarak yetiştirilen gernik buğdayı olduğunu gösterdi. Ancak en çarpıcı detay, hamura az miktarda mercimek ununun da eklenmiş olmasıydı. Bu karışım, dönemin insanlarının besin değerini bilinçli şekilde yükseltmeye çalıştığını kanıtlıyor. Ekmekte ayrıca bitki sapı parçalarının tespit edilmesi, tahılların kabaca öğütülüp tam tahıl olarak kullanıldığını ortaya koydu. Böylece lif oranı yüksek, oldukça doyurucu ve kaba dokulu bir ekmek üretildiği anlaşıldı. MAYALI VE YÜKSEK SICAKLIKTA PİŞİRİLMİŞ Mikroskobik incelemelerde görülen hava boşlukları, ekmeğin mayalandığını net bir şekilde gösterdi. Bu bulgu, Tunç Çağı’nda fermantasyon tekniğinin bilindiğini ve kullanıldığını kanıtlıyor. Termal analizler ise ekmeğin 150-160°C civarında, kısa sürede yüksek ısıda...